Takıntı ve Obsesyon Hakkında Sık Sorulan Sorular
Obsesif düşünceler, kontrol etme, temizlik ve vesvese. Bu başlıkta 4 soru yanıtlandı.
Kapıyı kilitleyip kilitlemediğimi defalarca kontrol ediyorum, normal mi?
Ara sıra geri dönüp kapıyı kontrol etmek yaygındır ve tek başına bir hastalık göstergesi değildir. Ancak bu davranış defalarca tekrarlanıyor, zaman alıyor ve sizi rahatsız ediyorsa, obsesif kompulsif bozukluk açısından değerlendirmeye değer.
Ayırt edici ölçütler şunlar: davranış günde bir saatten fazla zaman alıyor mu, işinize ya da günlük yaşamınıza engel oluyor mu, yapmadığınızda yoğun kaygı yaşıyor musunuz, kendiniz de bunun gereksiz olduğunu düşündüğünüz hâlde durduramıyor musunuz? Bu sorulara evet diyorsanız tablo değerlendirilmelidir.
Yanıtın tamamını oku
Bir şeyleri atmakta çok zorlanıyorum, ev doldu, bu bir hastalık mı?
Evet, bu tanımlanmış bir tablo olabilir: biriktirme bozukluğu. Ayırt edici özelliği, eşyaları atmakta yaşanan sürekli güçlük ve bunun sonucunda yaşam alanının kullanılamaz hâle gelmesidir.
Koleksiyonculuktan farkı nettir. Koleksiyon düzenlidir, seçilerek yapılır, sergilenir ve yaşam alanını bozmaz. Biriktirmede ise eşyalar seçilmeden birikir, düzen yoktur ve odalar asıl işlevini yitirir: mutfakta yemek yapılamaz, yatakta yatılamaz, banyo kullanılamaz hâle gelir.
Yanıtın tamamını oku
Takıntılarım yüzünden elimi sürekli yıkıyorum, cildim tahriş oldu?
Cildinizin tahriş olması, davranışın artık kendinize zarar verecek düzeye geldiğini gösteriyor. Bu tablo obsesif kompulsif bozukluğun en sık görülen biçimlerinden biridir ve tedavisi vardır.
Döngü şöyle işler. Bulaşma düşüncesi gelir: "Ellerim kirli, hastalanacağım ya da sevdiklerime bulaştıracağım." Bu düşünce yoğun kaygı ve tiksinti üretir. Yıkarsınız. Rahatlarsınız. Beyin "yıkadığım için kurtuldum" bilgisini kaydeder ve bir sonraki sefer istek daha güçlü gelir. Ayrıca yıkama biçimi zamanla ritüelleşir: belirli bir süre, belirli bir sıra, belirli sayıda tekrar; ritüel bozulursa baştan başlanır.
Yanıtın tamamını oku
Aklıma çok kötü düşünceler geliyor, kötü biri miyim?
Hayır, kötü biri değilsiniz. Bu soruyu sorabiliyor olmanız zaten bunun kanıtı. Anlatalım.
İstenmeyen ve rahatsız edici düşünceler, insan zihninin olağan bir ürünüdür. Araştırmalar, hiçbir ruhsal tanısı olmayan kişilerin büyük çoğunluğunun zaman zaman şiddet, cinsellik ya da dine ilişkin istenmeyen düşünceler yaşadığını göstermiştir. Yani bu düşünceleri yaşamak yaygındır.
Yanıtın tamamını okuBuradaki yanıtlar genel bilgilendirme amaçlıdır ve kişiye özel muayene, tanı ya da tedavinin yerini tutmaz.